Kategorie materiałów Ekonomia

Przedmiot: Organizacje Międzynarodowe Wróć do kategorii

Bilans płatniczy i równowaga płatnicza kraju [27 stron]

plik Pobierz Bilans platniczy i rownowaga platnicza kraju [27 stron].doc

 

I. Bilans płatniczy i równowaga płatnicza kraju

bilans płatniczy, równowaga bilansu płatniczego, mechanizmy równowagi bilansu płatniczego środki polityki przywracania równowagi bilansu płatniczego poziom wydatków, kurs walutowy a równowaga ekonomiczna programy dostosowawcze międzynarodowego funduszu walutowego i banku światowego.

II. Polityka handlowa
pojęcie polityki handlowej
instrumenty (narzędzia) polityki handlowej
-argumenty przemawiające za protekcją.
kierunki i tendencje zagranicznej polityki handlowej po II Wojnie Światowej.
cele i zasady GATT oraz WTO

III. Międzynarodowa integracja gospodarcza
pojęcie międzynarodowej integracji gospodarczej (definicje, przesłanki, kwestia
integracji międzynarodowej a suwerenność państw)
modele integracji gospodarczej
UNIA EUROPEJSKA jako najbardziej zaawansowana forma integracji gospodarczej
formy wspólnej polityki integracyjnej
zasady działania jednego rynku zewnętrznego
Polska a europejska integracja gospodarcza.

1. Bilans płatniczy i równowaga płatnicza kraju
bilans płatniczy, równowaga bilansu płatniczego, mechanizmy równowagi
bilansu płatniczego

Bilans płatniczy jest syntetycznym zestawieniem wszystkich płatności dokonanych między rezydentami krajowymi a zagranicą, dotyczącym określonego okresu, zazwyczaj jednego roku kalendarzowego.

Głównym celem sporządzania bilansu płatniczego jest zapewnienie informacji o stanie stosunków finansowych państwa z zagranicą, przeznaczonej dla administracji gospodarczej.

Oddziałuje on na kierunki polityki gospodarczej państwa, zwłaszcza:

· monetarnej,
· fiskalnej,
· handlowej,
· kursu walutowego.

Bilans jest zestawieniem sporządzanym według ogólnych zasad księgowości. Transakcje międzynarodowe są w nim sklasyfikowane jako kredytowe (ma) lub debetowe (winien).

Transakcje kredytowe to transakcje, które powodują otrzymanie płatności od podmiotów zagranicznych.

Transakcje debetowe zaś to takie transakcje, które wymagają płatności na rzecz
podmiotów zagranicznych ze strony danego kraju. Całość transakcji w bilansie płatniczym: dzieli się na dwie podstawowe części

· rachunek bieżący

· rachunek kapitałowy

Tak więc w bilansie płatniczym odnotowuje się:

· wzrost lub spadek różnego rodzaju należności i zobowiązań zagranicznych,

· przyrost lub ubytek majątku rzeczowego za granicą lub zagranicznego w kraju oraz

· zmiany zapasu złota monetarnego i zasobu specjalnych praw ciągnienia (SDR).

Równowaga bilansu płatniczego

Z formalnego, rachunkowego punktu widzenia bilans płatniczy jest zawsze zrównoważony.

Saldo obrotów bieżących powinno być równe saldu obrotów kapitałowych
skorygowanych o zmianę stanu rezerw.

Obroty kapitałowe wyjaśniają nam, z jakich źródeł został sfinansowany deficyt lub na co została zużyta nadwyżka rachunku bieżącego.

Jeśli obroty kapitałowe nie równoważą deficytu lub nadwyżki obrotów bieżących, to funkcje te są przejmowane przez rezerwy płatnicze.

Nie zrównoważony przez obroty kapitałowe deficyt obrotów bieżących powoduje
odpowiednie ich zmniejszenie. Z kolei nadwyżka obrotów bieżących, jeśli nie jest
skompensowana eksportem kapitału, powoduje wzrost rezerw płatniczych.

Gdy spadek rezerw płatniczych jest znaczny i szybko się zwiększa zagraniczne zadłużenie długoterminowe, zmniejsza się wiarygodność płatnicza kraju.

Równowaga rzeczywista ma miejsce wówczas, gdy należności i zobowiązania handlowe są podejmowane bez ograniczeń i nie towarzyszą im utrzymująca się przez dłuższy czas nadwyżka ani deficyt należności i zobowiązań.

Równowaga pozorna ma natomiast miejsce wtedy, kiedy równowaga transakcji
autonomicznych jest osiągana wskutek restryktywnej polityki dewizowej lub handlowej.

Oprócz pojęcia bilansu płatniczego jest stosowane pojęcie międzynarodowej pozycji inwestycyjnej kraju.

Przedstawia ona łącznie sumę i strukturę aktywów krajowych za granicą i zagranicznych w kraju, zazwyczaj na koniec roku.

Mechanizmy równoważenia bilansu płatniczego

Między równowagą wewnętrzną a równowagą zewnętrzną kraju występuje ścisła
współzależność.

Jest ona tym silniejsza, im większy jest stopień liberalizacji systemu gospodarczego, w tym stosunków ekonomicznych z zagranicą.

Ta ścisła współzależność sprawia, że zagadnienie równowagi płatniczej nie może być analizowane wyłącznie z punktu widzenia kursu walutowego i polityki handlowej oraz międzynarodowych przepływów kapitałowych, lecz szerzej w kontekście równowagi wewnętrznej.

Punktem wyjścia w analizie makroekonomicznej czynników kształtujących równowagę wewnętrzną i zewnętrzną jest równanie:

                Ex-Im/kurs = (O-n+(P-WJ = -obroty kapitałowe,

gdzie: Ex - eksport, Im - import, O - oszczędności, 1 - inwestycje, P – podatki, Wb - wydatki budżetowe.

Powyższe zależności wyprowadza się z równania:

                      Y = K + 1 + Wb + Ex - Im/kurs

oraz O = Y – P - K,

gdzie: Y- dochód narodowy, K - konsumpcja.

Takie trójczłonowe ujęcie współzależności pozwala kwestię równowagi wewnętrznej i zewnętrznej rozpatrywać z trzech podstawowych punktów widzenia:

1. równowagi rachunku bieżącego i wpływu na nią bilansu handlowego i kursu;

2. równowagi wewnętrznej kształtowanej w dużym stopniu zmianę relacji oszczędności i inwestycji, poziomu podatków i wydatków budżetowych;

3. przepływów kapitałowych z zagranicą

W teorii handlu międzynarodowego skupia się uwagę na analizie czynników kształtujących :

· wymianę handlową,

· kurs walutowy

· zmiany w zdolności konkurencyjnej

Z kolei w typowym ujęciu monetarystycznym akcentuje się problematykę przepływów kapitałowych.

W ujęciach pośrednich w większym stopniu zwraca się uwagę na znaczenie
makroproporcji gospodarczych i ich zmian. Przyjmuje się, że równowaga zewnętrzna jest pochodną równowagi wewnętrznej.

Ujęcie klasyczne

Ujęcie klasyczne objaśnia mechanizm przywracania równowagi płatniczej wyłącznie w systemie waluty złotej.

Dodatni bilans handlowy oraz związany z tym napływ kruszców powoduje wzrost ilości pieniądza w obiegu i w konsekwencji wzrost cen. To z kolei zmniejsza atrakcyjność cenową eksportu, a zwiększa importu.

Ujęcie neoklasyczne

Ujęcie neoklasyczne dotyczy działania mechanizmu dostosowawczego nie w warunkach waluty złotej, lecz papierowej.

Główną uwagę zwraca się na kurs walutowy. Jego zmiany w powiązaniu ze zmianami cen płatniczych stanu rezerw płatniczych stanowią podstawę neoklasycznego mechanizmu wyrównawczego

Podobnie jak w ujęciu klasycznym, neoklasycy zasadniczo ograniczają się do wpływu zmian cen i reakcji popytu na te zmiany. Uwzględniają jednak obroty kapitałowe. Z tego punktu widzenia ujęcie to jest pełniejsze.

W podejściu neoklasycznym, podobnie jak w klasycznym, pomija się nie tylko zmiany dochodu i zatrudnienia, lecz także zmiany strukturalne i instytucjonalne oraz rolę państwa w przywracaniu równowagi płatniczej.

Ujęcie keynesowskie

Dotyczy ono systemu waluty papierowej. W odróżnieniu od ujęcia klasycznego uwzględnia się w nim, oprócz:

· samoczynnego mechanizmu rynkowego

· aktywną rolę państwa oraz

· zmiany w poziomie dochodu narodowego w kraju i za granicą

Ujęcie monetarne
W latach siedemdziesiątych wraz z odejściem od systemu kursów stałych i postępującą liberalizacją obrotów kapitałowych oraz rozwojem rynku eurodolarowego rozwinęła się też teoria monetarna przywracania równowagi wewnętrznej i zewnętrznej.

Wychodzi się w niej z założenia, że współcześnie mamy do czynienia z sytuacją wysokiego i stale zwiększającego się stopnia zintegrowania rynków towarowych, finansowych i kapitałowych.

W konsekwencji obserwujemy przepływy towarów i pieniędzy z krajów o ich względnej obfitości do krajów o ich względnych niedoborach.

W ujęciu monetarystów bilans płatniczy kraju przedstawia przepływy netto kapitału między krajami.

Kapitały wykazują skłonność do przepływów z krajów, gdzie względnie tańsze i łatwiej dostępne do krajów gdzie są droższe.

Teoria racjonalnych oczekiwań

Teorię monetarną uzupełnia teoria racjonalnych oczekiwań.

Wychodzi się w niej z założenia, iż polityka stabilizacyjna wywołuje recesję m.in. dlatego, że inflacja słabnie wolniej, niż zmniejsza się podaż pieniądza wskutek utrzymywania się oczekiwań inflacyjnych.

Zadaniem polityki stabilizacyjnej jest więc przełamanie oczekiwań inflacyjnych i
dostosowanie tempa wzrostu cen do zmian w podaży pieniądza.

Przełamaniu oczekiwań inflacyjnych służy ogłaszanie przez władze monetarne zamiaru podjęcia polityki stabilizacyjnej oraz informowanie o tym, jaka będzie podaż pieniądza w przyszłości.

Taka polityka zmniejsza niepewność i ryzyko oraz tworzy przesłanki dostosowania tempa zmian cen do zmian podaży pieniądza.

Środki polityki przywracania równowagi bilansu płatniczego

Przedstawione wyżej mechanizmy przywracania równowagi płatniczej nie w każdym przypadku okazują się skuteczne. 
Z takich też względów poszczególne kraje bardzo rzadko się zdają na automatyzm poszczególnych mechanizmów przywracania równowagi bilansu płatniczego lub też ściśle się stosują do przedstawionych koncepcji teoretycznych. Doceniając jednak konieczność przywracania równowagi bilansu płatniczego, dążą one do osiągnięcia tego celu za pomocą dostępnych środków.
Do podstawowych środków mających wpływ na zewnętrzną równowagę
ekonomiczną zaliczamy:

· System monetarny i politykę monetarną
· System fiskalny i politykę fiskalną
· System i politykę dochodową
· System kształtowania cen i politykę cenową oraz warunków konkurencji
· Środki administracyjno-prawne

System monetarny i polityka monetarna odnoszą się do uwarunkowań prawno-formalnych działania instytucji w sferze podaży pieniądza. System ten może być w większym lub mniejszym stopniu przedmiotem kontr i regulacji państwowej.

O ile bank centralny z zasady koncentruje się problemach stabilizacji i równowagi
monetarnej, o tyle ministerstwo finansów kształtuje proces przemian instytucjonalnych i dąży do pogodzenia celów rozwojowych z polityką monetarną.

Ministerstwo Finansów zazwyczaj i zarazem odpowiedzialne jest za politykę budżetową, fiskalną, a w przypadku Polski także za rozwój rynku kapitałowego, zmiany systemu ubezpieczeń społecznych itd.

Polityka monetarna oddziałuje na zmiany podaży pieniądza, poziom stopy procentowej i rezerw bankowych.

System fiskalny i polityka fiskalna odnoszą się do zmian w podatkach oraz poziomie wydatków i strukturze wydatków budżetowych.

Mają one zasadnicze znaczenie dla podziału dochodu narodowego na akumulację i konsumpcję, w tym na zakres wydatków socjalnych.

Polityka fiskalna jest ekspansywna wówczas, gdy rząd zwiększa wydatki i (lub) zmniejsza podatki. Działania takie powodują wzrost popytu i podaży krajowej i przez mechanizm mnożnika pobudzają wzrost importu (w stopniu zależnym od krańcowej skłonności do importu).

Restryktywna polityka fiskalna ma miejsce wówczas, gdy rząd zmniejsza wydatki i (lub) zwiększa podatki, które obniżając krajowy popyt i produkcję, prowadzą do zmniejszenia importu.

Zmiana systemu fiskalnego oznacza zmianę zasad i proporcji podziału chodu narodowego. Zmniejszenie lub zwiększenie sfery świadczeń społecznych na edukację, zdrowie, kulturę, odpoczynek, pomoc społeczną ważne znaczenie dla poziomu akumulacji i równowagi makroekonominej w dłuższym okresie.

System i polityka dochodowa wiążą się w znacznym stopniu z budżetem i podatkami zasadami kształtowania płac w przedsiębiorstwach publicznych i państwowych oraz systemem ubezpieczeń społecznych (funduszowy czy repartycyjny).
 
Znaczący wpływ na równowagę wewnętrzną i pośrednio płatniczą ma także system, roszczeniowy lub negocjacyjny, kształtowania płac przez związki zawodowe i pracodawców.
System cen i polityka cenowa. Mechanizm dostosowania rynkowego obejmuje środki cenowe i dochodowe.

Mechanizm cenowy opiera się na reakcjach zmian popytu i podaży na zmiany cen deficytowych krajach deficytowych i krajach nadwyżkowych.

Do cen zaliczamy nie tylko ceny towarów i usług, lecz także pieniądza (stopę rocentową) oraz pracy (płace).

Kurs walutowy jest też ceną pieniądza krajowego wyrażonego w walutach obcych. Z punktu widzenia równowagi płatniczej mechanizm cenowy działa odmiennie w  warunkach systemu waluty złotej pieniądza papierowego jak również kursu stałego i zmiennego.
Środki administracyjno-prawne. Administracja Centralna ma inicjatywę ustawodawczą i zasadniczy wpływ na kształt systemu społeczno-ekonomicznego, prawodawstwo i rozwój instytucji tworzących infrastrukturę sprawnej gospodarki  rynkowej.

Rola państwa oraz znaczenie środków administracyjno-prawnych zależnych od układu sił politycznych i sytuacji gospodarczej kraju.

Postępujący proces liberalizacji i integracji gospodarczej, zwłaszcza krajów wysoko rozwiniętych, oraz rozbudowa międzynarodowych instytucji współpracy, zmniejszają skalę autonomicznego kształtowania polityki gospodarczej.

      
poziom wydatków, kurs walutowy a równowaga ekonomiczna

Na podstawie zaprezentowanego przeglądu środków przywracania równowagi bilansu płatniczego łatwo zauważyć, że większość z nich odnosi się także do wewnętrznej równowagi ekonomicznej danego kraju.

Może to rodzić sytuację, w której dany kraj staje przed wyborem między osiągnięciem równowagi zewnętrznej i wewnętrznej.

Dylemat ten, w odniesieniu do oddziaływania na kurs walutowy i wielkość wydatków, ilustruje się zazwyczaj za pomocą diagramu Swana

Oś pozioma diagramu oznacza zmiany w poziomie popytu i w realnych wydatkach krajowych, a oś pionowa zmiany kursu walutowego. Ujęcie takie pozwala przeanalizować wpływ zmiany poziomu wydatków i kursu walutowego na równowagę wewnętrzną i zewnętrzną. Wzrost na osi y oznacza dewaluację, spadek zaś - rewaluację waluty. Na wykresie linia równowagi rynkowej LRR ma charakter opadający, a równowagi płatniczej LRP - wznoszący. Linia równowagi rynkowej oznacza pełne zatrudnienie i brak inflacji.
Zakłada się, że ceny są stabilne do momentu osiągnięcia pełnego zatrudnienia. Linia
równowagi płatniczej z założenia jest równa linii bilansu handlowego (zakłada się brak
przepływów kapitałowych).

Punkt przecięcia się obu linii wykreśla punkt równowagi ogólnej O. Pola zakreślone przez
linię równowagi rynkowej i płatniczej charakteryzują cztery strefy nierównowagi.

Każda ze stref ma więc dwie wyróżniające ją cechy związane z odchyleniem od punktu
równowagi O.

Jeśliby przy poziomie popytu krajowego odpowiadającym punktowi kurs walutowy
kształtował się na poziomie R3, to odnotowalibyśmy nadwyżkę płatniczą, pełne
zatrudnienie oraz tendencje inflacyjne. Natomiast gdyby kurs ten uległ rewaluacji do
poziomu R,, odnotowalibyśmy - przy takim samym poziomie popytu krajowego -
pojawienie deficytu handlowego oraz bezrobocia.

Podobnie, zwiększając bądź zmniejszając poziom popytu krajów z punktu Dz do D3 lub
D~ spowodowalibyśmy, przy nie zmienionym ku walutowym, wzrost deficytu i inflację albo
nadwyżkę handlową i 1 robocie.

Wykres ułatwia określenie działań, jakie należy podjąć, aby osiągnąć poziom równowagi
rynkowej i płatniczej.

Przy ...

Ciąg dalszy w pliku do pobrania.

Wkuwanko.pl jako podmiot świadczący usługę hostingu materiałów edukacyjnych nie ponosi odpowiedzialności za ich zawartość.

Aby zgłosić naruszenie prawa autorskiego napisz do nas.

ikona Pobierz ten dokument

Wróć do kategorii

wkuwanko.pl

Wasze komentarze: dodaj komentarz

  • Nie ma jeszcze komentarzy do tego materiału.

Materiały w kategorii Organizacje Międzynarodowe [62]

  • podgląd pobierz opis Aktualne problemy gospodarki światowej [27 stron]
  • podgląd pobierz opis Akty jednostronne
  • podgląd pobierz opis Alternatywne źródła energii
  • podgląd pobierz opis Bezpośrednie inwestycje zagraniczne
  • podgląd pobierz opis Bilans płatniczy i równowaga płatnicza kraju [27 stron]
  • podgląd pobierz opis Budowa stalinowskiego modelu socjalistycznego w Polsce
  • podgląd pobierz opis Co to jest globalizacja
  • podgląd pobierz opis Członkostwo w organizacjach międzynarodowych
  • podgląd pobierz opis Dokumenty stosowane w obrocie towarowym z zagranicą
  • podgląd pobierz opis EKSPORT I IMPORT DANE OGÓLNE DLA LAT 1994-2005
  • podgląd pobierz opis Euro Referendum w Wielkiej Brytanii - prezentacja
  • podgląd pobierz opis Euro Waluta UE
  • podgląd pobierz opis Formy handlu zagranicznego
  • podgląd pobierz opis Fundusze Strukturalne
  • podgląd pobierz opis Globalizacja - szanse i zagrożenia - referat
  • podgląd pobierz opis Główne problemy stosunków międzynarodowych w okresie międzywojennym 1919...
  • podgląd pobierz opis Główne tendencje w handlu międzynarodowym
  • podgląd pobierz opis Gospodarka Europy i Polski w wiekach średnich - ściąga ŚCIĄGA
  • podgląd pobierz opis Gospodarka otwarta, gospodarka zamknięta [22 strony]
  • podgląd pobierz opis Grupa Banku Światowego
[ Misja ] [ Regulamin ] [ Kontakt ] [ Reklama ]   © wkuwanko.pl 2008-2019 właściciel serwisu SZLIFF

Partnerzy: matzoo.pl matmag.pl batmat.pl onlinefm.pl pisupisu.pl Matematyka radio online