Kategorie materiałów Ekonomia

Przedmiot: Psychologia Wróć do kategorii

08 Zasada sprawiedliwości

plik Pobierz 08 Zasada sprawiedliwosci.txt

ZASADA SPRAWIEDLIWOŚCI.
Z zagadnieniami życia gospodarczego, wy­twarzania i podziału, pracy, własności, ściśle powiązana jest problematyka, sprawiedli­wości oraz równości. Należy ona do podstawowych w obszarze moralności społecznej.

Pojęcia sprawiedliwości i równości należą do najczęściej używanych w pro­gramach społecznych. Odwołują się do nich wszelkie ruchy rewolucyjne, szcze­gólne znaczenie przywiązywał do nich marksizm. Duży nacisk na wartości spra­wiedliwości i równości kładzie katolicka nauka społeczna, występują one w en­cyklikach papieskich. Są obecne w podstawowych dokumentach społeczności międzynarodowej - np. w Deklaracji Praw Człowieka. A zarazem są one wielo­znaczne i nadużywane, podatne na frazeologię, m.in. populistyczną.

W historii ukształtowały się trzy sposoby pojmowania zasady sprawiedliwości:

             

-          Pojmowanie jej jako właściwości indywidualnego postępowania ludzkiego: człowiek sprawiedliwy to w tym ujęciu tyle, co człowiek prawy, obiektywny w ocenach siebie i innych ludzi, oddający każdemu co mu się słusznie należy.

-          Pojmowanie sprawiedliwości jako cechy systemu państwowo-prawnego i sposo­bu jego funkcjonowania: także w tym przypadku głównym jej symptomem są obiektywne i jednakowe dla wszystkich kryteria oceny zasług i win obywateli danego państwa.

-          Pojmowanie sprawiedliwości jako cechy stosunków społecznych i sposobu wzajemnego traktowania się określonych grup - klas społecznych. Jest ona za­przeczeniem przywilejów jednych grup wobec drugich, wyzysku, panowania jed­nych nad drugimi.

Współcześnie za zgodne z wymaganiami sprawiedliwości uznaje się przeciw­działanie zjawisku tworzących się i coraz bardziej oddalających od siebie biegunów bogactwa i niedostatku w świecie. Do przyczyn tych zjawisk należą- np. w krajach Afryki - nierówności społeczne, opóźnienia i nierówności w rozwoju cywilizacyjnym i związane z tym trudności ekonomiczne, niedomagania w działalności instytucji państwowych, także działalność klikowa i mafijna, zagrabia­nie dóbr materialnych przez ekipy sprawujące władzę, walki plemienne, itp.

Trzeci raport Klubu Rzymskiego ogłoszony w r. 1976 pod nazwą: "O nowy ład międzynarodowy" dotyczy w istocie stosunków ~ między wysoko rozwiniętymi krajami kapi­talistycznymi i krajami "Trzeciego Świata". Domaga się stopniowego zmniejszania prze­paści dzielącej te dwie grupy krajów i ukształtowania nowego typu stosunków między nimi, korzystnych dla wyrównywania szans rozwoju krajów słabo rozwiniętych. Zda­niem współczesnego filozofa Karla Poppera zamiast dążyć do budowania idealnego społeczeństwa należy koncentrować się na zwalczaniu zjawisk, których można uniknąć: niesprawiedliwości, wyzysku, cierpienia, nędzy i bezrobocia. Jest to kwestia sprawiedliwego podziału dóbr w skali międzynarodowej i krajowej. Sprawiedli­wość w tym znaczeniu odnoszona też jest do zapłaty za pracę oraz do zysku.

Poczynając od Arystotelesa wyróżnia się dwie formy sprawiedliwości pojmowanej jak w drugim i trzecim z wyodrębnionych powyżej przypadków: sprawiedliwość retry­butywną i dystrybutywną.

Sprawiedliwość retrybutywna (albo wyrównawcza) odnosi się zwłaszcza do sfery "zasług i win'', rozdziału "nagród i kar” i polega na zastosowaniu zasady „równym za równe”, a więc zasady ekwiwalentności, wyrażającej równowartość dóbr i czynów, przeniesionej z dziedziny ekonomicznej (ekwiwalentność dóbr materialnych) w dzie­dzinę prawa i moralności. Domaga się np. "sprawiedliwej ceny" płaconej wytwórcy za jego produkt (usługi), odpowiadającej poniesionym przez niego nakładom i kosz­tom, wysiłkowi oraz ryzyku.

Sprawiedliwość dystrybutywna (rozdzielcza) odnosi się natomiast zwłaszcza do podziału dóbr i wyraża się w zasadzie: każdemu to, co mu się słusznie należy, a więc jednemu więcej, drugiemu mniej, w zależności od udziału w zbiorowym wysił­ku. Jest to, więc m.in. kwestia sprawiedliwego wynagradzania, odpowiadającego wkładowi pracy w uzyskany sukces - rozdziału uzyskanych korzyści stosownie do skali i jakości tego wkładu.

Wkuwanko.pl jako podmiot świadczący usługę hostingu materiałów edukacyjnych nie ponosi odpowiedzialności za ich zawartość.

Aby zgłosić naruszenie prawa autorskiego napisz do nas.

ikona Pobierz ten dokument

Wróć do kategorii

wkuwanko.pl

Wasze komentarze: dodaj komentarz

  • Nie ma jeszcze komentarzy do tego materiału.

Materiały w kategorii Psychologia [74]

  • podgląd pobierz opis 01 Moralność i Etyka
  • podgląd pobierz opis 02 Światopogląd aksjologiczny
  • podgląd pobierz opis 03 Relacje pojęć moralność i etyka
  • podgląd pobierz opis 04 Dziedziny i zadania refleksji etycznej
  • podgląd pobierz opis 05 Zycie gosp a nauki ekonom i etyka
  • podgląd pobierz opis 06 Wartość i moralność pracy
  • podgląd pobierz opis 07 Spory wokół kwestii stosunków własnościowych
  • podgląd pobierz opis 08 Zasada sprawiedliwości
  • podgląd pobierz opis 09 Prawa do zysku i bogactwa
  • podgląd pobierz opis 10 Podział pracy i zróżnicowanie moralności
  • podgląd pobierz opis 11 Czy biznes jest zawodem
  • podgląd pobierz opis 12 Czy możliwa jest etyka biznesu
  • podgląd pobierz opis 13 Zarys historyczny etyki biznesu
  • podgląd pobierz opis 14 Uwarunkowania i uzasadnienia etyki biznesu
  • podgląd pobierz opis 15 Podstawowe zakresy etyki biznesu
  • podgląd pobierz opis 16 Etos Biznesu
  • podgląd pobierz opis 18 Pracodawca - Pracownicy
  • podgląd pobierz opis 19 Etyka kupiecka
  • podgląd pobierz opis 20 Uczciwa konkurencja
  • podgląd pobierz opis 21 Praktyki korupcyjne
[ Misja ] [ Regulamin ] [ Kontakt ] [ Reklama ]   © wkuwanko.pl 2008-2017 właściciel serwisu SZLIFF

Partnerzy: matzoo.pl matmag.pl batmat.pl onlinefm.pl pisupisu.pl Matematyka radio online